2 września 1939r. Lublin

Rankiem 2 września 1939 roku nad Lublin nadleciały niemieckie bombowce. Głównym celem było zniszczenie Lubelskiej Wytwórni Samolotów, powstałej w miejscu najstarszych polskich zakładów lotniczych Plage i Laśkiewicz. Fabryka znajdowała się na ul. Fabrycznej 26. Tego dnia, 70 lat temu, na Lublin spadły pierwsze bomby. W bombardowaniu zginęło około 200 osób. Tak rozpoczęła się tragedia Lublinian. Od tego czasu miasto było regularnie niszczone, całkowicie z powierzchni ziemi zmieciona została dzielnica żydowska, krajobraz Lublina zmienił się bezpowrotnie.

Niemcy stosowali liczne represje wymierzone przeciw lubelskiej ludności - łapanki, rozstrzelania, wywózki do obozów zagłady. Na lubelskim zamku powstało niemieckie więzienie przez które przewinęło się około 40 tys osób. Wiele z nich zostało bestialsko zamordowanych. W piwnicach gestapowskiej katowni "pod zegarem" w okrutny sposób przelano krew niewinnych Polaków.

W 1941 roku na lubelskim Majdanku Niemcy utworzyli "Konzentrationslager Lublin". W tym przerażającym miejscu Niemcy wymordowali najprawdopodobniej około 80 tys ludzi.

22 lipca 1944 do Lublina wkroczyli Rosjanie, niestety nie przynieśli wolności. Niemieckie więzienie na zamku przekształcono na karno-śledcze więzienie podległe początkowo władzom radzieckim, a później UBecji. Mimo iż zakończył sie okres hitlerowskiej okupacji Polacy nadal ginęli. W "wyzwolonym" Lublinie na zamku wydano 515 wyroków śmierci. Ostatecznie zamordowano 333 osoby

Na terenie obozu koncentracyjnego na Majdanku, Rosjanie błyskawicznie utworzyli obóz filtracyjny przeznaczony dla polskich żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych i Armii Krajowej. Dla wielu z nich był to początek ostatniej drogi na wschód...